Ik sta in de wachtrij. Wat gebeurt er nu en hoe lang duurt het?
Kort antwoord
U staat op een lijst bij uw netbeheerder. In principe geldt: wie eerst komt, wordt eerst geholpen. Sommige aanvragen met een maatschappelijk belang mogen voorgaan. Als er ruimte vrijkomt, door netuitbreiding, flexibele contracten of ingeleverd vermogen, wordt die op volgorde verdeeld. Hoe lang dat duurt, is een verwachting en geen belofte. Trekt u uw aanvraag in of wijzigt u die flink, dan kunt u uw plek kwijtraken.
Hoe de wachtrij werkt
Voorrang betekent: eerder aan de beurt. Het maakt geen extra stroom.
Wat betekenen de kleuren?
De netbeheerders geven elk gebied een status. Oranje (in onderzoek) en rood (tekort) betekenen dat er een wachtrij is. In een gebied met congestie moet de netbeheerder binnen zes tot twaalf maanden onderzoeken of slim sturen van het net, met flexibele contracten, extra ruimte kan opleveren. Daarover verschijnt een rapport. Meer over de kleuren: De kleuren van de capaciteitskaart.
Wie krijgt voorrang?
De ACM heeft regels opgesteld voor maatschappelijk prioriteren. Het eerste kader uit 2024 werd in 2025 door de rechter vernietigd. Sinds 31 december 2025 geldt een nieuw kader met drie groepen: congestieverzachters, veiligheid en basisbehoeften. Onderwijs, openbaar vervoer en telecom vallen onder basisbehoeften, en sinds 1 juli 2026 ook alle woningbouw.
Voorrang krijgt u niet automatisch. U moet al met een aanvraag op de wachtlijst staan en daarna zelf voorrang vragen, met bewijsstukken. Vraag uw netbeheerder welke bewijsstukken nodig zijn; sommige netbeheerders hebben er een checklist voor. De meeste bedrijven, en ook laadpalen, vallen niet onder een voorrangsgroep.
Hoe lang duurt het?
Dat weet niemand precies. De jaartallen op de kaart zijn verwachtingen van de netbeheerder en schuiven geregeld op, soms later en soms eerder. Zo gaf Enexis in april 2026 onverwacht ruimte vrij voor teruglevering in delen van Brabant, omdat de groei lager uitviel dan voorspeld. Stroomindex houdt elke verschuiving bij op Wijzigingen, en per gemeente onder "Wanneer komt er ruimte?".
Wat kunt u doen terwijl u wacht?
- Houd uw aanvraag aan. Intrekken of flink wijzigen kan uw plek kosten. Heeft u later meer nodig, dan is dat een nieuwe, aparte aanvraag.
- Vraag naar uw plek. De ACM vindt dat netbeheerders zo duidelijk mogelijk moeten zijn over uw plek in de wachtrij.
- Kijk naar een flexibel contract. Dat haalt u niet van de wachtlijst, maar kan u in de tussentijd verder helpen. Zie Wat is een flexibel contract?
- Haal meer uit uw huidige aansluiting met slim sturen, een batterij of verbruik buiten de piek. Zie Wat kunt u doen als het net vol zit?
- Zoek samenwerking met buren. Zie Samen met buren capaciteit delen.
Hoe zit het op uw adres?
Bekijk per gemeente en postcode of er ruimte is op het net, waar het knelpunt zit en wanneer het naar verwachting is opgelost.
Bronnen
- RVO: voorrang op het elektriciteitsnet
- ACM: voorrang maatschappelijke projecten blijft mogelijk met nieuw prioriteringskader (december 2025)
- VNG: prioriteringskader ACM voor netcapaciteit
- ACM: congestiemanagement en onderzoeksplicht netbeheerders
- RVO: flexibel contract
- Netbeheer Nederland: capaciteitskaart
- ACM: geschilbesluit over transparantie wachtrij
- Solar Magazine: Enexis geeft terugleverruimte vrij (april 2026)
Deze uitleg is indicatief en geen juridisch advies. Regels en termijnen verschillen per netbeheerder en veranderen regelmatig. Neem bij concrete plannen contact op met uw netbeheerder.
Meer vragen van ondernemers
- Ik huur of koop een pand met een bestaande aansluiting. Kan ik die stroom gebruiken?
- Wat kan ik binnen 3x80 ampère, en wanneer ben ik grootverbruiker?
- Wat is een flexibel of non-firm contract?
- Kan ik samen met buren op een bedrijventerrein capaciteit delen?
- Ik wil zonnepanelen op mijn bedrijfsdak, maar terugleveren zit vol. Wat nu?
- Hoe krijg ik laadpalen voor mijn wagenpark als het net vol zit?