Stroomindex
Menu

Krijg ik voorrang in de wachtrij voor stroom?

Bijgewerkt: 13 oktober 2026

Kort antwoord

Alleen als uw aanvraag in een van drie groepen valt: congestieverzachters, veiligheid of basisbehoeften. De meeste bedrijven, winkels, laadpalen en datacenters horen daar niet bij. Valt u er wel onder, dan krijgt u het niet vanzelf: u moet al op de wachtlijst staan en daarna zelf voorrang aanvragen bij uw netbeheerder, met bewijs. Voorrang maakt geen extra stroom. U bent alleen eerder aan de beurt als er ruimte vrijkomt.

De drie voorrangsgroepen

De ACM bepaalt wie voor mag. Sinds eind december 2025 geldt het huidige kader, met drie groepen in deze volgorde:

  1. Congestieverzachters. Aanvragen die ervoor zorgen dat er meer ruimte op het net komt, bijvoorbeeld grote batterijen die op afroep kunnen bijspringen. Deze groep geldt alleen voor grote aansluitingen.
  2. Veiligheid. Onder meer acute zorg (ziekenhuizen, huisartsen, bloedvoorziening), politie, brandweer, defensie en andere veiligheidsdiensten, publieke drinkwaterbedrijven, waterbeheer, verkeersveiligheid en de elektriciteitsnetten zelf.
  3. Basisbehoeften. Onder meer woningbouw, onderwijs, openbaar vervoer, telecom, afvalinzameling en warmte.

Een functie valt alleen onder een groep als er zonder stroom een ernstig risico is voor de veiligheid, de publieke dienstverlening of het functioneren van de samenleving, en als er geen realistisch alternatief is. Twijfelt u? Vraag het uw netbeheerder.

Wie krijgt geen voorrang?

Gewone bedrijven vallen niet onder de voorrangsgroepen. De VNG noemt als voorbeelden winkels, bakkerijen, slagerijen, laadpalen, casino's, bioscopen en datacenters. Ook het verduurzamen van een bestaand gebouw geeft niet automatisch voorrang. Den Haag schrijft bijvoorbeeld, met een verwijzing naar de ACM, dat een zwaardere aansluiting alleen om een school te verduurzamen geen voorrang krijgt.

Zo vraagt u voorrang aan

  • Zorg dat u op de wachtlijst staat met een volledige aanvraag. Zie Hoe vraag ik een zwaardere aansluiting aan?
  • Vraag daarna voorrang aan bij uw netbeheerder. Er is geen landelijk formulier; elke netbeheerder heeft een eigen checklist.
  • Lever bewijs. Meestal een bestuursverklaring waarin u uitlegt waarom u de stroom nodig heeft en waarom de activiteit er niet zonder kan. Soms ook een uittreksel van de KVK of vergunningen. Is de verklaring niet waar, dan vervalt de voorrang.
  • De netbeheerder kijkt binnen 20 werkdagen of uw aanvraag compleet is. Bij een geschil kunt u naar de ACM.

Voor congestieverzachters gelden extra eisen. Bij Stedin moet u minstens 1 MW flexibel vermogen aanbieden, minstens 4 uur achter elkaar, met een contract voor capaciteitssturing. TenneT vraagt minstens 10 MW.

Geldt het ook voor kleine aansluitingen?

Ja, voor veiligheid en basisbehoeften wel. Dat is sinds 1 juli 2026 belangrijk geworden: netbeheerders reserveren sindsdien geen ruimte meer voor kleine aansluitingen, en kleine en grote aanvragen staan op één wachtlijst. Woningen met een aansluiting tot en met 3x35 ampère krijgen volgens Liander automatisch voorrang. Kleine bedrijven niet. Tot 1 januari 2027 gaat vrijgekomen ruimte eerst naar aanvragen met voorrang; daarna, als er ruimte over is, ook naar de rest.

Voor woningbouw en scholen kunnen gemeenten sinds 1 oktober 2026 ook vooraf capaciteit aanvragen, voor projecten in de komende 10 jaar. Dat loopt via de gemeente, niet via bedrijven. Zie Ik ontwikkel een woningbouwproject. Wat betekent netcongestie daarvoor?

Wat voorrang wel en niet betekent

  • Voorrang verandert alleen de volgorde. Er komt geen stroom bij, en ook met voorrang wacht u tot er ruimte is.
  • Binnen een groep telt de datum van uw volledige aanvraag, niet de datum van uw voorrangsverzoek.
  • In sommige gebieden is er zelfs voor aanvragen met voorrang nauwelijks ruimte.
  • Wie geen voorrang heeft, wacht daardoor langer.

Hoe het zo gekomen is

De ACM stelde in april 2024 een eerste voorrangskader vast. In maart 2025 vernietigde de rechter dat kader, omdat het onzorgvuldig was voorbereid en onvoldoende gemotiveerd. Het bleef tijdelijk van kracht. In december 2025 nam de ACM een nieuw besluit, dat sinds 31 december 2025 geldt. De drie groepen bleven, maar de invulling veranderde: drinkwater valt nu onder veiligheid, en de ruimte die gereserveerd was voor kleine aansluitingen verviel per 1 juli 2026. De ACM evalueert het kader naar verwachting eind 2027.

Hoe zit het in uw straat?

Bekijk per gemeente en postcode of er ruimte is op het net, waar het knelpunt zit en wanneer het naar verwachting is opgelost.

Check uw postcode

Op de hoogte blijven?

Kies uw gemeente: wij mailen u zodra de netbeheerders daar iets veranderen. Daarnaast krijgt u één keer per maand de landelijke stand.

Laat u dit leeg, dan krijgt u alleen de maandelijkse stand.

Gratis · geen reclame · afmelden met één klik · privacy

Bronnen

Deze uitleg is indicatief. Regels en termijnen verschillen per netbeheerder en veranderen regelmatig. Neem bij concrete plannen contact op met uw netbeheerder.

Meer vragen van ondernemers